مشاهده جزئیات خبر

نسخه چاپي  

  شنبه 6 اردیبهشت 1393(12:12:12 PM)

گزارش اقدامات و برنامه های اداره معاضدت قضایی در دوره 27 مدیریت کانون وکلای دادگستری مرکز

تلاش برای تحقق ارزوها

به نام خدا

فاستبقوا الخیرات

تلاش برای تحقق ارزوها

گزارش اقدامات و برنامه های اداره معاضدت قضایی در دوره 27 مدیریت

 کانون وکلای دادگستری مرکز

 26 تیرماه 1391اینجانب بعنوان رئیس اداره معاضدت کانون وکلای مرکزمعرفی و بلافاصله کار خود را آغاز کردم.

اعتقاد این جانب ارایه یک مدیریت دانش بنیان و علم محور بود، به همین جهت با وجود دیدگاهی سنت گرایانه که مدعی بود اداره معاضدت  ظرفیت فعالیت خاصی ندارد و باید در انجا وکیل به مردم بدهیم و به سوالات حقوقی شان جواب بدهیم و این دو بخوبی انجام میشود اما معتقد بودم همین وظایف را میتوان با توجه به مدیریت دانش محور انجام داد و با ابتکار عمل و ریسک پذیری و استفاده از دانش و تجربه سایر کشورها به شیوه ای بهتر مفیدتر و موثرتر انجام داد.

با این پیش زمینه ذهنی  اولین وظیفه من شناسایی  همکاران و تعیین درست عملکرد و کارایی و ظرفیت موجود و مطلوب حوزه ماموریت بود .

با این هدف با بسیاری از صاحبنظران و فعالان حوزه معاضدت مذاکره کردم . نهایتا در ابان ماه همانسال با انتشار اولین گزارش ضمن تبیین وظایف و ماموریتهای اداره معاضدت وضع اداره را در زمان انتقال مسوولیت و راهکارهایی برای تحول و ارئقا معاضدت  ارایه نمودم. پس از ان نیز در دو گزارش دیگر بطور ادواری فعالیتهای اداره معاضدت را به اطلاع وکلای محترم رساندم و اینک در پایان ماموریتم گزارش جامعی از 20 ماه مسولیت اداره معاضدت را تقدیم وکلای محترم مینمایم.

اینجانب در عمل نشان دادم که نیازی نیست مدیر همراه خود نیروی جدید بیاورد و نیروهای قبلی را کنار بگذارد بلکه با استفاده از ظرفیت موجود که تجربه گذشته را دارند میتواند بسیاری از اهدافش را محقق نماید.

این جانب عذر هیچ یک از همکاران سابق اداره معاضدت را نخواستم و محل همکاری هیچ یک را عوض نکردم. تمام همکاران اداره با همان وظایف سازمانی به همکاری خود با من ادامه دادند و تنها دو سه نفر که در شعبه راهنمایی مشاوره حقوقی اریه میدادند بدلیل اینکه نظم مورد انتظار در حضور را رعایت نکردند یا شخصا تمایل به همکاری نداشتند  از ادامه حضور در اداره عذر خواستند.

اینجانب به همکاران موجود تقریبا 15 همکار وکیل جدید اضافه کردم و برای این همکاران جدید وظایف تازه ای تعریف کردم بدون اینکه تعرضی به وظایف بخش های موجود اداره بعمل اید.

در مورد وکلای فعال در دفاتر معاضدت کانون در مجتمع ها اما بدون توجه به ضرورت حفظ وکلای فعال و با این نیت که امر مشاوره در صلاحیت علمی و تجربی تمام وکلا هست و همگی انان حق دارند در این نیکوکاری  شریک شوند انتخاب همکاران را از طریق فراخوان عمومی به وکلا و ارسال پیامک امری  علنی و عمومی کردم و لذا ممکن است برخی وکلای سابق بدلایلی در ادامه فعالیت این دفاتر همکاری ننمودند . اولین دلیل قطع همکاری  رعایت دو شرط مصوب هیات مدیره بود که وکلا باید دارای حداقل سه سال سابقه وکالت بوده و فقط در محل اشتغال بکار گرفته شوند. اجرای این شرط موجب قطع همکاری برخی وکلا شد.

همچنین اجرای سیاست چرخشی کردن محل فعالیت هم موجب جدا شدن چند تن دیگر شد که حاضر نشدند در محل جدید همکاری کنند . نزدیک به 10 نفر هم با وجودی که برایشان ابلاغ همکاری صادر شد حاضر به قبول دعوت نشدند.

جمع وکلایی که بدلایل فوق یا هر دلیل شخصی دیگر همکاری شان با دفاتر معاضدت قطع شد قریب 50 نفر بود اما در مقابل نزدیک به 150 نفر وکیل جدید فرصت حضور در دفاتر معاضدت را بدست اورده و در این فعالیت انساندوستانه شراکت کردند.

اقدامات اداره معاضدت که در این گزارش به استحضار وکلا خواهد رسید حاصل همکاری نزدیک به 500 وکیل پرتلاش بی ادعا همراه بی توقع و حق جو بوده که لازم است در همین جا از همه انها قدردانی نمایم و برای انان دنیایی خوب ، عاقبتی نیکو و عقبایی سعادتمند از درگاه خداوند منان که عشق به او منشا تمام این اقدامات بوده  تقاضا نمایم.

مسلم است که نام بردن از همه انان در این مقال مقدور نیست اما لازم است از همکاری برخی که در این مدت بیش از حد انتظارم مرا همراهی نمودند قدردانی نمایم  . ابتدا از همه روسای قبلی اداره معاضدت از جمله اقایان سردار زاده عسگری راد کاکای افشار ثابت قدم که این اداره را با تلاش شبانه روزی فعال و پرثمر نگاه داشتند تشکر میکنم. از دکتر افتخار ریاست محترم دوره 27  و دکتر شهلا نایب رئیس محترم که  حداکثر همراهی و همکاری را با این جانب نمودند.

از دکتر شهبازی نیا ، دکتر صابری ، دکتر امینی، دکتر ارفع نیا ، اقای ثابت قدم ، اقای زندیه و اقای احمدی لاکلایه اعضای محترم هیات مدیره دوره  27 که با حضور خود در اداره معاضدت و ارشادات شفاهی و کتبی مرا یاری رساندند صمیمانه متشکرم.

از اقایان قربانیان ظهیری بیک وردی صیادیان سلمانیان معصومی توکلی خلیلی که تمام وقت و انرژی خود را مصروف اجرای برنامه های اداره معاضدت کردند ممنونم

از اقایان عدالت ، سماواتی پور ،طالع ،چهره ، سهراب ، ملک نیا ، صدری خانلو و خانمها غفاری، زمانی ،حبیبی ،بیگی ،زارع ،امیری ،نفیسی و سلطان حسینی که معاضدت کانون در مجتمع های قضایی را سرپرستی نمودند  و از تمام 500 وکیلی که در این مدت مرا تحمل کرده و حاضر شدند برای تحقق اهدافم یاریم کنند سپاسگزارم.

همچنین از کارمندان اداره معاضدت خانم ها صدوقی و گنجی و اقایان یعسوبی روشنی زین الدین احمدی خامه دار میری و اسفندیاری نیز بخاطر همکاری صمیمانه شان در طی این مدت  متشکرم .

اینک به ارایه چهارمین و اخرین گزارش کار خود که حتی الامکان جامع و راوی اکثر اقدامات معموله می باشد به محضر وکلای محترم میپردازم.

*ماموریت های اداره معاضدت

اداره معاضدت  دارای دو وظیفه اساسی است:

     اول -تعیین وکیل معاضدتی برای افراد بی بضاعت

    دوم -مشاوره حقوقی رایگان به مراجعان

طراحی ساختار تشکیلاتی

 اداره معاضدت در جهت انجام وطیفه اصلی و اولی خود طبق قانون وکالت و ایین نامه قانون وکالت ، علاوه برتعيين وکيل معاضدتی، موطف به اعمال  نظارت برکار وکيل تعیینی ، اخذسهم کانون از حق‌الوکاله دريافتي توسط وکیل معاضدتی و  ارائه مشورت حقوقي به‌وکيل انتخابي میباشد.

آن بخش از وظايف وماموريت هاي اداره درقسمت تعيين وکيل که قبل از ورود اینجانب در اداره معاضدت بصورت سازمانی و مبتنی بر نظم اداری  انجام مي شد صرفا تعیین وکیل معاضدتی بود ، اما وطایف مرتبط با این مساله شامل  نظارت سازمانی و مستمر بر کار وکیل و اخذ سهم کانون از حق الوکاله دریافتی و ارایه مشاوره حقوقی انجام نمیشد.

در خصوص مشاوره حقوقی رایگان هم با وجودی که این وطیفه در سطح وسیع انجام یشد اما متولی و مسوول مستقیم ان معلوم نبود و عملا تمام بار بر دوش رئیس اداره معاضدت افتاده بود.

این مسایل باعث شد که ایجاد یک سازمان و ساختار اداری مبتنی بر وظایف اداره ضرورت یابد . با این وصف اولین و موثرترین اقدام در مدیریت موفق اداره معاضدت تهیه یک چارت تشکیلاتی برای اداره بود . این تشکیلات تدوین شد و از زمان ورود من به اداره تا حال حاضر بتدریج پیاده شد .

اداره معاضدت برای انجام کامل وظایفش باید دارای تشکیلات اداری زیر با وظایف و ماموریت معین باشد.

برخی از فقرات زیر بدلایلی که بعرض خواهد رسید تاکنون راه اندازی نشد اما وجود انها لازم و ضروری است.

1-   واحد بررسی و تعیین وکیل ( شامل دو شعبه عرایض و قضایی )

شعبه عرایض

اجرای وظیفه مذکور در مواد 34،  37، 38 و 41 آیین نامه قانون وکالت، به‌عهده شعبه عرایض می‌باشد.  وظیفه این شعبه رسیدگی به‌تقاضای معاضدت و احراز شرایط ماده 24 قانون و 42 آیین نامه وکالت،  تعیین نواقص تقاضاودستور رفع نقص آن به‌دبیرخانه، اعلام عقیده راجع به‌پیشرفت دعوی و با  اساس بودن آن،  احرازعدم شرخری وقصد فریب یاسوء استفاده متقاضی، تعیین موضوع وکالت ورسیدگی به تقاضای وکیل در خصوص تعیین، اصلاح یا تغییر آن می‌باشد.

 شعبه قضایی

اجرای وظیفه مقرر در مواد 34 و ذیل ماده 41 آیین نامه قانون وکالت، به‌عهده شعبه قضایی است. وظیفه این شعبه تعیین وکیل برای متقاضی‌،تعیین میزان حق‌الوکاله‌،  بررسی تقاضاهای استعفا،عزل،تغییر وسایر معاذیر و مسائل مربوط به‌وکیل انتخابی در انجام وظیفه و تعیین تکلیف آنها است.

2-واحد پی‌گیری و وصول شامل دو شعبه  پیگیری پرونده و محاسبات و وصول

الف- دفتر پیگیری پرونده :

برای اجرای وظیفه مذکور در ماده 44 آیین نامه قانون وکالت، دفتر پیگیری پرونده تشکیل می‌شود.

وظیفه این دفتر کسب اطلاع از وکیل انتخابی راجع به‌جریان کار پرونده ارجاعی، اخذ اسناد و مدارک مربوطه (از قبیل دادخواست، لایحه،آرای صادره)، انجام مکاتبات لازم برای پیگیری موضوع ارجاعی و پاسخ به‌مراجعات موکلان معاضدتی می‌باشد.

ب-دفتر محاسبات و وصول

برای اجرای وظیفه مقرر در ماده 43 آیین نامه قانونوکالت دفتر محاسبات و وصول تشکیل می‌شود.

وظیفه این دفتر بررسی موضوع وصول یا عدم وصول حق‌الوکاله توسط وکلای انتخابی در پرونده‌های ارجاعی و حسب مورد وصول سهم کانون ازآنها می‌باشد.

همچنین وظیفه بررسی ادعای عدم وصول حق‌الوکاله وکلا واظهار نظر در خصوص موضوع نیز جزو وظایف این دفتر است.

3-شعبه راهنمایی

تحقق مقررات آیین نامه دفتر راهنمایی مصوب سال 1317 وهمکاری با قوه قضاییه در جهت رفع اطاله دادرسی به‌عهده شعبه راهنمایی است.

وظیفه اصلی  شعبه راهنمایی ارائه مشاوره حقوقی است.

این شعبه وظیفه مذکور را از طریق دفاتر زیر انجاممی‌دهد.

الف-دفتر مشاوره به مردم

در این دفتر به‌سئوالات حقوقی مراجعان پاسخ داده می‌شود.  تقاضاها پس از بررسی کلی سئوال و تعیین موضوع آن به‌احد از مستشاران که دارای تخصص راجع به‌سئوال باشد ارجاع می‌شود

ب-دفتر مشاوره از راه دور

برای تسهیل امکان استفاده از خدمات اداره معاضدت وبهره‌برداری از فن‌آوری‌های روز این دفتر تشکیل می‌شود. وظیفه این دفتر پاسخ به‌سئوالات تلفنی و اینترنتی و پستی و بطور کلی سئوالات غیر حضوری متقاضیان است.

ج-دفتر مشاوره به وکلا

در اجرای ماده 45 آیین نامه این دفتر تشکیل می‌شود واز جهت تناسب وظیفه با شعبه راهنمایی تحت نظر شعبه راهنمایی انجام وظیفه می‌نماید.

وظیفه این دفترمشورت دادن به‌وکلای انتخابی است.

4- واحد مراکز مشاوره

ارائه مشاوره به‌متقاضیان و مراجعان در دفاتر خارج ازمحل مرکزی اداره (اعم از مراجع قضایی و غیر قضایی)، در مراکز مشاوره انجام مي‌شود.  اين واحد با هدف ارتقاع سطح کمّي خدمات کانون  علاوه برمراکزقضایی ، درمراکزعمومی ، خیریه، مساجد و . . . نيز  دفاترمشاوره راه‌اندازي مي‌کند.

5-واحد نظارت و ارزیابی

واحد نظارت و ارزیابی براي بررسي منظم تمامی شعبه‌ها ،واحدها ، دفاتر و مراکز مشاوره اداره معاضدت در مرکز و مراجع قضایی و سایر مراکزعمومی تحت نظر اداره معاضدت و ارزیابی خدمات آنان تشکيل مي‌شود.

6- واحد استان ها

کانون وکلاي مرکز علاوه بر حوزه جغرافيايي استانتهران، مسئول اداره امور مربوط به‌کانون وکلا در 4 استان ديگر هم مي‌باشد، اما دراين استان‌ها و حتي شهرستان‌هاي استان تهران فعاليت اداره معاضدت بطور سازمان يافته و مرتبط با مرکز وجود ندارد. اندکي از شهر ها در بعضي استانها البته فعال هستند امااين فعاليتها پيوند سازماني با مرکز ندارد و جزاير دور از سرزمين اصلي انگاشته ميشوند.

اين واحد براي راه اندازی دفاتر معاضدت و راهنمایی درشهرستان‌ها و استان های تابعه کانون مرکز و اجرای تمامی برنامه‌های اداره مرکزی درمراکز استانی با استفاده از سایر بخش‌های اداره مرکزی تشکيل مي‌شود.

7- شعبه دبیرخانه

برای اجرای مقررات مذکور در مواد 34،  36، 37، 39،  42،  43 و 49 آیین‌نامه قانون وکالت، شعبه دبیرخانه تشکیل می‌شود. وظیفه این شعبه ثبت تقاضاها و ارسال به‌شعبه عرایض، تنظیم فرم قرارداد وکالت و توزیع و ارسال آن،دریافت قرارداد حق‌الوکاله امضاء شده از وکیل معاضدتی، دریافت رسید وکالتنامه ازوکیل منتخب، تنظیم و ارسال اخطاریه‌ها و اعلامیه‌ها و صدور ابلاغ وکلا است.

تحولات در حوزه ماموریتهای اداره معاضدت

اول- تعیین وکیل معاضدتی

اصلی ترین وظیفه اداره معاضدت قضایی انتخاب وکیل معاضدتی برای متقاضیان واجد شرایط است. در طول ماموریت من اقدامات اساسی و اصولی زیر در این خصوص انجام شد.

نحوه تعیین وکیل معاضدتی  قبلا بدین نحو بود که متقاضیان پس از تکمیل مدارک خود ، به‌صورت حضوری توسط اعضای شعبه عرایض مورد پرسش قرار گرفته و در صورت جمع شرایط قانونی ( احراز عدم بضاعت و اساس داشتن  و امکان پیشرفت دعوایی که متقاضی قصد دارد در دادگاه طرح کند) با تقاضا موافقت نموده انگاه ( بجای ارسال پرونده به شعبه قضایی که در ایین نامه قانون وکالت پیش بینی شده ) پرونده به دفتر اداره ارسال و  متصدی کامپیوتر بر اساس ترتیب الفبایی فهرست اسامی وکلا ، وکیل معاضدتی  را تعیین و نام وی را در فرم قرارداد وکالت درج کرده، جهت امضاء به‌نظر رئیس اداره یا معاون ( که همان اعضای شعبه عرایض بودند)میرساند . اگر با تقاضا مخالفت می شد رای مخالف جهت بررسی بیشتر به‌نظر رئیس اداره معاضدت می‌رسید و در نهایت بر طبق نظر رئیس اداره عمل می‌شد‌. 

امور اين قسمت توسط ده نفر از همکاران وکیل اداره می‌شد. هر روز هفته دو نفر از وکلای مذکور امور شعبه عرایض و قضایی را توامان انجام می‌دادند.

1-   تغییرات و تحولات  اعمال شده

در اجرای اصلی‌ترین وظیفه معاضدت برنامه‌ریزی متناسب وجود نداشت .

با بررسی های معموله  نسبت به ‌شیوه تعیین وکیل  وکارآمد ‌یآن مطالعاتی انجام شدو نهایتاً به‌این جمع‌بندی رسیدیم که لازم است وظایف شعبه عرایض وشعبه قضایی ازیکدیگرتفکیک شوند و درمورد شیوه تعیین وکیل معاضدتی نیزمعیار‌های دیگری مورد توجه قرار گیرد . 

الف-تغيير شیوه تعیین وکیل معاضدتی 

تعیین وکیل به‌ترتیب حروف الفبا باعث می‌شود که به‌صورت مساوی و بدون تبعیض و اعمال سلیقه شخصی، وکیل برای موکلان معاضدتی تعیین شود. بدین ترتیب  متصدی انتخاب وکیل،پرونده‌ای خاص رابه ‌وکیلی خاص نمی‌تواندارجاع دهد،گرچه فرض این است که مسئول انتخاب وکیل حتی اگر امکان اعمال سلیقه شخصی هم می‌داشت به‌دلیل  شرایط اخلاقی وحرفه‌ای که هنگام انتخاب او موردتوجه بوده هرگزچنین سلیقه‌ای را اعمال نمی‌کند. 

این شیوه انتخاب الفبایی وکیل‌، صرفنظر از مزیت فوق دارای ایرادات اساسی است که کارآمدی آن را با تردید مواجه می‌سازد‌.

مهم‌ترین ایراد این است که در این شیوه هیچ توجهی به‌ماهیت دعوا نمی‌شود‌‌.حال انکه اصولا وکیل پیش از قبول وکالت‌، ابتدا به‌موضوع دعوا توجه می‌کند چه بسا تجربه و تخصص وکیل با موضوع پیشنهادی منطبق نباشد، ارجاع پرونده به‌وکیل بدون توجه به‌موضوع دعوا، تخصص و تجربه وکیل (گرچه در برخی دعاوی مشکل خاصی ایجاد   نمی‌کند)،امادربسیاریدعاوی مشکل‌سازمی‌شود. اگرامکان رعایت شرط تخصص وتجربه امرمشکلی باشد  اما رعایت حال وکلای همکار از باب عدم ارجاع پرونده هایی که نسبت به‌آن علاقمندی ندارند یاخودرافاقد تخصص وتجربه درآن امر می‌دانند امری لازم است . 

ارجاع پرونده‌ای که وکیل علاقمندی به‌دفاع از آن ندارد یا فاقد تجربه و تخصص در آن موضوع است ، برای وکیل خوشایند نیست و از سویی حق موکل نیز در این موارد در معرض تضییع قرار می‌گیرد. 

 همچنین ارجاع پرونده‌ها به ‌وکلای همکار به‌شیوه الفبایی در شهر بزرگ تهران موجب می‌شود شرایط جغرافیایی همکاران ازجهت نزدیکی ودوری به‌مرجع صالح موردتوجه قرارنگیرد و به‌این ترتیب نظارت وکیل بر پرونده ‌، تحت‌الشعاع دوری ونزدیکی او به‌دادگاه قرارمی‌گیرد. حتی این امرباعث می‌شودکه هزینه ایاب و ذهاب بیشتری به‌موکل تحمیل شود و چون بسیاری از همکاران از باب همراهی با موکل بی‌بضاعت این هزینه‌ها را خود پرداخت می‌کنند،  این امر موجب تحمیل این هزینه‌ها به‌خود وکلا می‌شود‌.

بر اساس مسائل فوق برای تصحیح شیوه تعیین وکیل به‌گونه‌ای که امکان تعیین وکیل متناسب با دعوای مطروحه یا عدم ارجاع  پرونده درموضوعات نامانوس وکیل فراهم شودمسلماً بایدقبلاًازتجربه ، تخصص وعلاقمندی همکاران وکیل مطلع بود ‌، همچنین بایدهنگام مراجعه متقاضیان دعوا یآنان را ازجهت آسانی وسختی ومیزان پیچیدگی دعوا طبقه ‌بندی کرد‌.

با این هدف اداره معاضدت درصدد برامد  در امر ارجاع پرونده حتی‌الامکان به‌تخصص و تجربه همکاران توجه نماید  لذا با همکاری مدیریت داخلی کانون  در ابان 1391 فرمی تهیه و در اختیار همکاران قرار داده شد  که در آن راجع به تجربه و تخصص وکلا در رشته های حقوقی و همچنین عناوین کتب و مقالات یا تحقیقات دانشگاهی و پایان نامه تحصیلی سئوال شده بود.

 نزدیک به  پنج هزار فرم توسط وکلا تکمیل شد. گرچه برخی از فرم ها به صورت سفید تسلیم شد، ولی بسیاری از همکاران تخصص، تجربه و علاقمندی خود را در این فرم ها علامت زدند.

  این اطلاعات قابل استخراج و دسته بندی واستفاده عملی هنگام ارجاع پرونده معاضدتی به وکلای محترم می باشد. بدلیل فقدان نیروی متمایل به انجام امور غیر تخصصی این  فرمها هنوز بطور کامل دسته بندی نشده است و باد با استفاده از نیروهای حقوق بگیر این عملیات را انجام داد و البته باید با استفاده از نرم افزارهای رایانه ای این اطلاعات قابل استفاده همیشگی شود.

  همچنین بطور مداوم  با تماس تلفنی از همکارانی که طبق فهرست الفبایی در نوبت قرار داشتند تقاضاشد علاقمندی تجربه یا عدم علاقه به موضوع خاصی را به‌اداره معاضدت اعلام کنند و همچنین در هنگام ارجاع پرونده با تماس تلفنی مجدد حتی‌الامکان موضوع پرونده به وکیل اعلام تا امکان انطباق پرونده با شرایط فوق الاشاره بیشتر شود. 

این را میتوان یک گام مقدماتی در جهت تشویق وکلا به فعالیت تخصصی و درحوزه تجربه و تخصص انها تلقی نمود.

این امر از شهریور 1391 انجام میشود و یکی از فوری ترین اثار ان کاهش چشمگیر  برگشت پرونده از سوی وکلای معاضدتی بدلیل یافت نشدن وکیل در نشانی ، رد پرونده بدلیل عدم تخصص و تجربه یا دوری و بی تناسبی دادگاه صالح با محل کار وکیل بوده است. 

همچنین متصدی تعیین وکیل نیز تغییر یافته و بجای ارجاع پرونده توسط کاربر رایانه این امر  به ‌وکلای باتجربه که بتوانندوکیل متناسب با دعوا را تشخیص دهند محول شد‌.

در حال حاضر در شعبه عرایض علاوه بر ده همکاری که در دوره قبل انجام وظیفه مینمودند سه همکار دیگر برای کم کردن حجم کاری همکاران سابق اضافه شده و بعلاوه شعبه قضایی نیز با حضور 7 وکیل افتتاح گردیده که مجموعا وظیفه تعیین وکیل معاضدتی برای متقاضیان واجد شرایط را انجام میدهند.

این همکاران تحت عنوان مستشار شعبه قضایی و عرایض فعالیت میکنند و صرفا یک نفر که مدیریت و هماهنگی حضور همکاران را برعهده دارد تحت عنوان معاون اداره انجام وظیفه مینماید. لذا تعداد معاونان از 10 نفر  عضو این شعبه به یک نفر تقلیل یافت . گر چه معاونت های دیگری در اداره تاسیس و افرادی تحت عنوان معاون مشغول به کار شدند که در ادامه به اطلاع خواهد رسید.

ب- سایر اقدامات در حوزه تعیین وکیل معاضدتی:

ب1- تهیه شرح وظایف وکلای معاضدتی:

برخی از وکلای معاضدتی مستند به گزارشات واصله از مردم ( موکلان بی بضاعت )تقاضاهایی مطرح مینمودند که حاکی از عدم اشراف برخی از همکاران از حقوق و وظایف کامل وکیل در قبال پرونده‌های معاضدتی بود.برخی سوالات وکلا از ادراه نیز این امر را تایید مینمود .

برای رفع این معضلات علاوه بر اصلاحات جزیی در فرم قرارداد وکالت که توسط وکیل، موکل و اداره معاضدت امضا می‌شود اقدام به تنظیم شرح وظایف وکلای معاضدتی  نمودیم و ان را در ظهرنسخه قراداد وکالت که نزد وکیل میماند چاپ نمودیم  تاهمکاران وکیل ، وظایف خود را بطورکاملتر بدانند

طبق این فرم شرح وظایف وکلا و مطالب لازم التوجه به این شرح اعلام گردید:

در گزارش های قبلی تقدیمی به همکاران ، وعده دادم که متن مشابهی خطاب به‌موکلان معاضدتی هم تهیه خواهد شد تا انتظارات موکلان از وکلای معاضدتی نیز به ‌سوی اعتدال وقانون هدایت شود. 

متاسفانه در عمل با وجودی که متن اولیه مربوط به موکلان تهیه شد اما بدلیل اینکه بیان روشن و اشکار این موارد گاه موجب تخفیف موقعیت همکاران میشد و بعلاوه احصاء تمام انها  موجب ملال خاطر میگردید از انتشار و چاپ ان امتناع نمودیم.

ب2- ایجاد سازمانی برای نظارت برکار وکلای معاضدتی

نظارت بر روند پرونده‌هاي ارجاعي به وکلا ی معاضدتی امری مهم و موثر در میزان پیگیری و حتی موفقیت موکل معاضدتی است کما اینکه موکلان عادی هم اگر پیگیر امور خود از وکیل باشند نتایج مطلوبتری عایدشان میشود.

این امر بدلیل مجانی بودن وکیل معاضدتی ممکن است توسط موکل اعمال نشود و یاوکیل همراهی کافی ننماید با این وجود نظارت اداره معاضدت بعنوان متولی امر دفاع از موکل بی بضاعت امری لازم و مکمل احقاق حق موکل میباشد.

متاسفانه نظارت بر روند پرونده های معاضدتی  قبلا درسطح ضعيفي بوده است واين وظيفه محدود به‌اعاده نسخه امضاءشده قراردادوکالت ودرمواردي مکاتبه بابعضي وکلا براي ارسال گزارش کار بوده است.   البته درمواردی هم بطور داوطلبانه وکلا از جریان کار ارجاع گزارش به‌اداره معاضدت ارائه داده اند. 

با اين روش اکثرا از نتیجه پرونده هیچ اطلاعی به‌معاضدت قضایی داده نمی‌شد و مواردی که پرونده موجود در اداره معاضدت حاکی از روند کامل پرونده تا مرحله مختومه شدن آن باشد، نادر بود.     

این جانب با توجه به اهمیت امر نظارت و همچنین وظیفه ای که ایین نامه برای اداره معاضدت دایر به گزارش کار و نظارت مقررکرده بود معاونت پیگیری پرونده ها را راه اندازی نموده و با کمک گرفتن از حدود 15 همکار وکیل نظارت بر پرونده و اخذ گزارش کار از وکلا را انجام دادیم . بنا شد با تمام وکلای معاضدتی که پرونده به انان ارجاع میشود تماس تلفنی برقرار و تقاضای ارائه گزارش از کار انان بنماییم.  همچنین برای اعمال نظارت بر پرونده ای ارجاعی پیشین پرونده هایی که از سال 1385 تشکیل و در بایگانی اداره نگهداری میشد وارد پروسه نظارت گردید و با این وکلا هم برای ارائه گزارش تماس حاصل شد و عملا کارنظارت به کلیه ارجاعات  از سال 1385 تا امروز تسری یافت

در واحد پیگیری پرونده ها در طول 20 ماه گذشته نزدیک به ده هزار تماس تلفنی با وکلا با هدف پیگیری و اخذ گزارش از پرونده های ارجاعی  برقرار شد. سختی این کار زمانی واضح میشود که بدانیم ارتباط تلفنی با بعضی همکاران بعد از 7-8 بار تماس برقرار میشد ولی باز هم به دلیل هزینه کمتر و نتیجه بخشی بیشتر نسبت به مکاتبه و ارسال نامه از راه پست را تلفن تا اخر استفاده شد.

در طول این مدت حدود 1000 گزارش کتبی از همکاران دریافت شد و البته هنوز هم بعضی همکاران گزارش خود از روند و نتیجه پرونده ها را اغلام نکرده اند. در خصوص پرونده های  ارجاعی در سالهای قبل از 1387 البته میتوان تا حدودی به همکاران حق داد زیرا اکثر انها مختومه و از بایگانی جاری همکاران و حتی حافظه انان خارج شده است اما نسبت به پرونده هایی که از سال 1388 ارجاع شده معاونت پیگیری با جدیت بیشتری از همکاران گزارش کار مطالبه نموده و خواهد کرد.

ب3- ارائه مشاوره حقوقی به وکلای معاضدتی 

طبق ایین نامه قانون وکالت وکلا حق مشورت خواستن از اداره  معاضدت نسبت به پرونده ارجاعی را دارند.  در عمل تا حال وکلا از این حق خود عموماً استفاده نمی‌نمودند و مواردی که وکیل در خصوص موضوع پرونده از اداره معاضدت تقاضای مشاوره کند، بسیار نادر است.

اینجانب در برنامه های خود راه اندازی دفتر مشاوره به وکلا را وعده داده بودم  ولی با وجود تلاش برای راه اندازی یک گروه علمی متشکل از .کلای با تجربه و دانشند برای ایجاد امکان مشاوره وکلای معاضدتی با انان متاسفانه به لحاظ محدودیت فضا و فقدان محلی متناسب برای استقرار وکلای مشاور و همچنین اولویت  اجرای برنامه هایدیگر فرصت راه اندازی این واحد میسر نشد. شاید اگر با وجودی که من در گزارش خود راه اندازی این واحد را وعده داده بودم مراجعانی از میان وکلا برای مطالبه مشاوره در طی این مدت میداشتیم اولویت راه اندازی این دفتر بیشتر میشد.

بنظرم  بجای راه اندازی این دفتر در درون اداره معاضدت اگر طرح وکلای مرجع ( که در ادامه به ان خواهم رسید ) اینجا هم پیاده شود کارایی بیشتری داشته باشد. 

ب4-معاونت محاسبه و وصول حق الوکاله سهم کانون

 طبق قانون وکیل معاضدنی مکلف است 20 درصد حق الوکاله وصولی را بعنوان سهم کانون به صندوق کانون واریز نماید.

درخصوص وصول حق‌الوکاله سهم کانون تا قبل از دوره مدیریت اینجانب واریزیها کمتر از عدد انگسنان ذست بود . با هدف تقویت موضوع وصول حق الوکاله معاونتی نحت همین نام راه اندازی شد . این معاونت نسبت به پرونده هایی که با رای دادگاه به نفع موکل معاضدتی مختومه شده اقدام به پیگیری موضوع وصول حق الوکاله نموده و چنانچه وکیل وجهی وصول کند سهم کانون را مطالبه مینماید.

همچنین در مواردی که بین موکل و وکیل معاضدتی در این خصوص اختلافی بروز کند نسبت به رفع اختلاف تلاش میکند.

علیرغم راه اندازی این معاونت و پیگیریهای معموله موفقیتی در جهت افزایش قابل ذکروصولی حاصل نشد و همچنان با یک رشد بسیر ملایم میزان وصولیها در حداقل ممکن باقی ماند.

دلیل اصلی این است که قسمت زیادی ازپرونده‌های معاضدتی منجر به وصول حق الوکاله وکیل و به تبع ان سهم کانون نمیشود. علل این امر متعدد است از جمله اینکه فسمت زیادی از پونده ها مربوط به‌دعاوی خانوادگی است که اگرمنجربه‌موفقیت شود،حق‌الوکاله آن بسیارناچیزاست،دوم اینکه دربعضی موارد دعاوی منجربه‌سازش می‌شود و عملاًموضوع حق‌الوکاله به‌دلیل حصول سازش مورد توجه قرار نمی‌گیرد. سوم اینکه وکلاي معاضدتي در مرحله اجرای حکم اکثراً دخالتی نمی‌کنند با وجودی که بعقیده من این امر بعنوان وظیفه وکیل معاضدتی ار متون قانونی استخراج میشود ( نه بن تصریح بلکه به دلالت الفاظ قانون و ایین نامه  )

با وجود اين مشکلات اما حقيقت اين است که وجود سازمان و روش نظام مندي که موضوع حق الوکاله سهم کانون را به شيوه اطمينان بخشي بررسي و تصميم گيري کند لازم است ولو موفقیت ان کم باشد.

دوم- راهنمایی ومشاوره‌

دومين وظيفه اصلي اداره معاضدت راهنمايي حقوقي است. اداره معاضدت همه روزه مراجعانی دارد که برای طرح  پرسش حقوقی وگرفتن جواب مناسبمراجعه می‌کنند . همچنین دربرخی مجتمع ‌های قضایی نیز همکاران به ‌سئوالات حقوقی مردم پاسخ می‌دهند.

 

1-مشاوره حقوقی رایگان

درموردشعبه راهنمایی مستقر در اداره ، مراجعان تا 9 ماه پیش با اخذ نوبت از متصدی مربوطه در روزهای اداری با یکی از وکلای محترم که به‌عنوان مشاور با اداره معاضدت همکاری می‌کنند  ملاقات حضوری کرده وسؤال خود راطرح وپاسخ لازم رابطور شفاهی دریافت می‌کردند.

براي ارتقاء سطح کیفی و کمی این قسمت از وظايف اداره معاضدت مطالعاتی از روز اغار مسولیت انجام شد که حاصل آن به‌طور خلاصه این است که گرچه سئوال بيشتر مراجعه کنندگان به‌ اداره معاضدت در امور خانواده است، لکن در ساير مسائل حقوقي هم سئوالاتي طرح مي‌شود که براي پاسخ دادن به‌آنها بايد امکان ارائه مشاوره تخصصی در موضوعات تخصصی و بین رشته‌ای حقوقی فراهم شود.

در گزارش ابان 1391 وعده دادم که ترتيبي اتخاذ خواهد شد که چنانچه کسي در حوزه خاصی از مسائل حقوقی سوال داشته باشد بتواند از مشاوران تخصصی استفاده کند. 

برای راه اندازی مشاوره تخصصی ابتدا با فراخوان پیامکی فهرستی 400 نفره از همکارانی که مایل به‌همکاری تخصصی بودند تهیه شد و آنگاه با تعیین رشته ها و ساعات ازاد انان و براساس بررسی اماری از بیشترین سوالات حقوقی مراجعان نهایتا واحد راهنمایی و مشاوره حقوقی تخصصی تاسیس و از مرداد1392 راهنمایی تخصصی در اداره اغاز شد.

شش گروه تخصصی در شعبه راهنمایی که راه اندازی شد شامل : امور خانواده ، امور  کیفری ، امور حقوقی، امور تجاری، امور اراضی و املاک ، امور عمومی و شهرداری و اجتماعی  میباشد.

اینک با همکاری  بیش از 120  وکیل  راهنمایی به مردم بطور تخصصی انجام میشود و یکی دیگر از رویاهای ما محقق شد.

این دومین گام بسوی وکالت تخصصی در اداره معاضدت محسوب میشود.

در حال حاضر تمام مراجعان به شعبه راهنمایی ابتدا توسط احد از وکلای باسابقه مصاحبه و موضوع سوالشان دسته بندی میشود و البته نوعی غربال گری هم انجام و اگر مساله غیر حقوقی یا پاسخ به ان بسیار کوتاه باشد همانجا تعییین تکلیف میشود. بعد از دسته بندی مراجعان به انان نوبت اختصاصی داده میشود و نهاتا در اتاق مشاوره تعیینی با وکیل متخصص و با تجربه در همان شاخه ملاقات و پاسخ خود را دریافت میدارند. این شیوه هم فشار روانی و جسمی را از دوش وکیل برمیدارد و هم دقت و صحت پاسخها را بالا میبرد.

2- مشاوره حقوقی رایگان درمجتمع‌های قضایی

هنگام آغاز به‌کار این‌جانب، دفاتر قضایی معاضدت در مجتمع‌های قضایی عدالت، مدرس، مفتح، قدس، صدر، بعثت، خانواده یک، و خانواده ۲فعال بود. فعالیت دفاتر مستقر در مجتمع های قضایی شهید بهشتی ، شهید باهنر ، شهید مطهری ، امور جنایی و شهید محلاتی  بدلایلمتفاوتمتوقفشدهبودودرسایرمراکزقضاییفعالیتی نداشتند.

در هر یک از دفاتر فعال در مجتمع‌های قضایی ، روزانه بر حسب فضای اتاق‌ها و میزان مراجعات ۲ تا 4 نفر از همکاران وکیل و جمعاً ۲۰ تا ۳۰ نفر وکیل در طول هفته حضور داشته اند که تحت نظر یک نفر سرپرست فعالیت مي کردند. همچنین در برخی از این دفاتر گروهی از وکلا که نامشان در لیست همکاران وجود داشت، عملاً همکاری منظمی با دفاتر معاضدت نداشتند. ضمناً گروهی از این همکاران ، دارای سابقه کار قابل توجهی که متناسب  بامأموریتارجاعیبه‌آنانباشدنبودند.

در طول دو سال گذشته دفاتر معاضدت کانون وکلا در مجتمع های قضایی شهید بهشتی و شهید باهنر بازگشایی شد. مجتمع های شهید محلاتی و شهید مطهری با وجود اعلام امادگی ما چون فضای مناسبی در اختیار نداشتند عدم فعالیت در انجا را ترجیح دادیم. 

در همین مدت چند دفتر معاضدت هم افتتاح شد اولی در مجتمع امور سرپرستی و محجورین که حقیقتا افراد نیازمند بسیار زیادی انجا محتاج مشاوره حقوقی  بودند. همچنین با همکاری  کمیسیون حقوق بشر کانون  دفتر معاضدت کانون در کمیسیون حقوق بشر اسلامی هم افتتاح و با عملکرد درخشانی در حوزه حقوق بشر فعالیت میکند.

در مجتمع شهید قدوسی  نیز همزمان با روز وکیل مدافع در اسفند 1392 دفتر معاضدت راه اندازی و افتتاح شد.

تلاش برای بازگشایی دفتر معاضدت دادسرای امور جنایی نیز نهایتا به بار نشست و از فروردین 1393 کارش را اغاز خواهد کرد.

با این وصف اینک اداره معاضدت از طریق  15 دفتر معاضدت به مردم مشاوره حقوقی رایگان ارایه میدهد. این دفاتر در اغاز بکار اینجانب 8 دفتر فعال بود.

یکی دیگر از اقدامات مربوط به این دفاتر استفاده عمومی تر از همکاران داوطلب در این دفاتر بود . اینجانب با وجودی که برخی حرف و حدیثها نسبت به اختصاصی شدن برخی دفاتر معاضدت را قبول نکردم اما برای اینکه همه وکلا بتوانند تجربه حضور و مشاوره در موضوعات حقوقی متنوع را بدست اورند و همچنین وکلای بیشتری فرصت خدمت عام المنفعه و انسانی معاضدت را کسب کنند با ارسال چندین نوبت پیامک همه وکلا را به همکاری فرخواندم و تقریبا تمام داوطلبان واجد شرایط مقرره از سوی هیات مدیره را وارد این دفاتر نمودم.

بعلاوه بعد از انقضا شش ماه از حضور همکاران محل ماموریت اکثریت انان را تغییر داده و صرفا 5-6 نفر از گروه را برای انتقال اطلاعات و تجربیات به افراد جدید در محل سابق ابقا نمودم.

تا حال سه بار همکاران این دفاتر جابجا شده اند و در اغاز سال 1393 نیز جابجایی چهارم انجام حواهد شد.

همچنین گردشی کردن محل استقرار همکاران شامل حال سرپرستان این دفاتر هم شده لکن برای تثبیت مدیریت فاصله زمانی جابجایی مدیران را یکسال تعیین نمودم و تمام

کسانی که در پایان سال 1392 بیش از یکسال سرپرست یکی از دفاتر معاضدت بوده اند به دفتر دیگری منتقل شدند.

امیدوارم این امور به سنت حسنه ای در اداره معاضدت تبدیل شود

3- تکامل و ارتقاء کیفی مشاوره حقوقی 

در طی مطالعات پیرامون "مشاوره حقوقی رایگان"  به‌این نتیجه رسیدیم که علاوه بر افزايش کمّي نيروهاي مشاورلازم است درجهت ارتقاء سطح کیفی مشاوره حقوقی از طریق بکارگیری همکاران با سابقه وکالت و تحصیلات عالی‌تر هم اقدام شود.

 این یک حقیقت است که هر سئوالی ممکن است توسط مراجعان طرح شود پس دفاتر معاضدت باید آمادگی خود را برای پاسخگویی دقیق و کامل‌تر به مراجعان افزایش دهد و نظامی وجود داشته باشد که امکان کمک علمی به‌همکاران فعال در دفاتر مشاوره را ایجاد کند. بنابراین «ارتقاء کیفیت» به‌عنوان یک هدف اساسی طراحی و برای نیل به‌این هدف گروه وکلای مرجع، پایه‌گذاری شد.و پس از اخذ موافقت از وکلایی که با تجربه و سابقه علمی و عملی مناسب برای راهنمایی سایر همکاران بودند  و توان علمی آنان قابل اتکاء برای ارتقاء کیفیت پاسخ‌های همکاران به‌مراجعان بود از طرسق فراخوان عمومی شناسایی  و نهایتا حدود 100 وکیل با تخصص های متفاوت به سرپرستان دفاتر معاضدت معرفی شذند تا  این گروه به‌صورت تلفنی به‌سئوالات همکاران فعال در دفاتر معاضدت پاسخ دهند و همکاران در مواردی که به مشکل یا ابهامی برخورد نمایند با مشورت حقوقی از این وکلا از ارائه پاسخ دقیق‌تر و کامل‌تر به‌مراجعان مطمئن شوند.

حدود یکسال از راه اندازی گروههای مرجع میگذرذ اما تجربه این مدت علاقمندی کم همکاران در استفاده از این وکلا را نشان داد. دلایل این عدم استقبال شاید متعدد باشد اما اصل این ایده  که باید پشتیبانان علمی و تجربی برای گروههای مشاوره اداره معاضدت وجود داشته باشد مسلم است.

4-توسعه کمی خدمات حقوقی رایگان کانون وکلا

خدمات دفاتر مجتمع های قضایی  در عین اهمیت فراوان و پوشش وسیع  دارای ایراداتی است که رفع برخی ازآنان ازحیطه اختیارات کانون وکلا خارج است. اول اینکه برخی مراجعان ، متولی اصلي وباني این خدمات را دادگستری تلقی می‌کنند نه کانون وکلا ؛ ثانیا امکانات رفاهی این دفاترهیچ تناسبی با انتظار و شایستگی همکاران ندارد، ثالثا به‌دلیل حضور همزمان مشاوران حقوقی ماده ۱۸۷ که در برخی دفاتر حتی در یک فضای مشترک مشاوره می‌دهند و تفاوت ماهیتی جایگاه خدمات مشاوره وکلا و مشاوران (‌اجباری بودن کار مشاوران و داوطلبانه بودن کار وکلا – اجازه جذب مراجعان توسط مشاوران ۱۸۷ و ممنوعیت این امر از سوی وکلای کانون‌)  برخی مسائل حاشیهای ایجادمی‌شودو باعث سوء تفاهماتی می گردد.

 علاوه بر این توسعه فرهنگ استفاده از وکیل با تسهیل دسترسب به وکیل امیخته است و اگر مردم بتوانند اسانتر به وکیل دسترسی پیدا کنند بیشتر از خدمات حقوقی استفاده میکنند و تاثیر وکلا را در تسهیل امور اجتماعی معاملاتی و شخصی خود بهار درک میکنند.

کانون وکلا اگر خدمات مشاوره رایگان خود را در سایر مراکز اجتماع مردم توسعه دهد بسياري از ایرادات فوق را می‌تواند برطرف کند و از همه مهم‌تر می‌تواند نمونه‌ای محسوس از نوع‌دوستی، خدمت‌رسانی و خیرخواهی وکلا ارائه دهد و این خود تبلیغ عملی نهاد وکالت در قبال تبلیغات منفی بدخواهان عرصه وکالت است. 

 این امر مستلزم فعالیتهای مبتکرانه و فوق العاده ای  بود که متناسب با ضرورت و اهمیت این سیاست باشد  در همین جهت اقدامات مناسبی در دو  سال گذشته انجام شد  از جمله اطلاع رسانی بیشتر فعالیت‌های کانون از راه انجام  دهها مصاحبه مطبوعاتی با روزنامه های کثیر الانتشار و خبرگزاریها و همپنین درج چندین مقاله پیرامون موضوع خدمات رایگان کانون وکلا ، حضور چند نفر از همکاران وکیل در برنامه‌های سئوال و جواب حقوقی در شبکه‌های مختلف تلویزیون و رادیو  و اجابت تقاضای معاونت حقوقی کمیته امداد امام خمینی برای حضور وکلای کانون تحت عنوان وکلای نیکوکار برای ارائه مشاوره حقوقی در برنامه های دو سال گذشته  جشن رمضان که همه شب در طول ماه مبارک رمضان با حضور صدها نفر از مردم برگزار شد . 

 تلاش برای ایجاد دفتر مشاوره حقوقی در مراکز عمومی نظیر مساجد و فرهنگسراها در دو سال گذشته معمول گردید اما متاسفانه بدلیل کندی عمل و تصمیم در شهرداری و مساجد عملا موفقیت قابل ذکری محقق نشد و نشان داد که چنین طرحهایی برای اجرایی شدن به یگیریهای بیشتر و هماهنگی های جدی تر و اراده های قوی تر در دو طرف نیاز دارد و این شرایط فعلا موجود نیست. امیدوارم مسولان اینده معاضدت ادامه دهنده این مسیر باشند.

سایر اقدامات اداره معاضدت در دو سال گذشته

در کنار فعالیت در دو زمینه اصلی  ماموریت اداه معاضدت اقداماتی در جهت کمک به این دووظیفه در طول دو سال گذشته بعمل آمده که بطور اختصار به شرح زیر گزارش میشود.

1 -  ارتباط با وکلا و جایگاه اداره معاضدت در سایت کانون

اداره معاضدت بدلیل ماموریت ذاتی خود در ارتباط مستمر با وکلا است‌. همچنین مردم نیز با این اداره ارتباط وسیعی دارند‌.

با وجودی که همه مدیران کانون قبول دارند که اداره معاضدت پیشانی کانون در ارتباط با مردم است و با وجودی که وکلای محترم باید در ارتباط مداوم با این اداره باشند و  بهنگام ارائه آمار ‌، عملکرد اداره معاضدت بعنوان سند افتخارکانون اعلام می‌شودولی شایدتاسف آور بودکه درسایت کانون حتی اسم اداره معاضدت هم درج نشده بود!

به‌محض استقرار در اداره معاضدت برای حل این نقصان اقداماتی آغاز شد. ضرورت ایجاد ارتباط  الکترونیکی هم  در برنامه کاری قرار گرفت. ابتدا  طیشرحیبهریاستمحترمکانونتقاضا شد در صفحه اصلی سایت کانون ، محلی برای اداره معاضدت طراحی شود تا از این طریق اداره معاضدت بتواند امکان ارتباط آسان‌تر و گسترده‌تری با وکلا و مردم بدست آورد که این امر از حدود یکسال پیش محقق شد و برای اولین بار در سایت کانون نام اداره معاضدت هم درج شد.  در گام بعدی توسعه کارکرد این صفحه در دستور کار قرار گرفت اما امکانات برنامه سایت کانون نتوانست جوابگوی نیازهای اداره باشد. انتظار من این است که  اداره معاضدت بتواند مشاوره حقوقی انلاین و شبانه روزی به مراجعان ارایه دهدو پزارش کار وکلا از پرونده های ارجاعی را بصورت الکترونیکی دریافت و ارتباط با انا را از همین طریق انجام دهدو مردم بتوانند بصورت انلاین سوالات خود را طرح و فرمهای تقاضای وکیل را اخذ و از برخی مراجعات مستقیم به اداره معاضدت معاف شوند. حتی اگر اداره معاضدت بتواند اطلاعات علمی و تجربی و علاقمندی .کلا را ذخیره و هنگام ارجاع پرونده بتواند از این اطلاعات استفاده نماید کار تعیین وکیل معاضدتی را با دقت بیشتری  میتواند انجام دهد.

با وجودی که از چند مشاور انفورماتیک استفاده نمودیم اما ساختار بودجه ای و تصمیم سازی کانون وکلا عملا فرصت اجرای این برنامه را فراهم نکرد و این امر همچون روزهای اغاز کارم در اداره  در حد یک رویا باقی ماند.

     2- همایش های فصلی

 همکاران اداره معاضدت به دلیل وسعت حوزه عمل اداره معاضدت خوشبختانه زیاد می باشند. این همکاران دارای تجربیات گرانقدری هستند که به دلیل حضور و برخورد مستقیم با مردم به دست می آورند. همچنین مسائل و مشکلات کار بر اساس شرایط زمانی و مکانی دفاتر معاضدت متفاوت است، مسائل و مشکلات مشترکی هم وجود دارد.

همچنین بر خلاف سایر کمیسیون ها و ادارات کانون وکلا که هر هفته یا هر دو هفته یکبار تشکیل جلسه داده و مسائل و مشکلات خود را بررسی می نمایند، همکاران اداره معاضدت امکان برگزاری چنین نشست های هفتگی را بدلیل کثرت همکاران و توزیع جغرافیایی دفاتر معاضدت در شهر تهران ندارند.

به دلایل فوق برگزاری جلساتی با حضور وکلای عضو اداره معاضدت ضروری بود  لذا برگزاری همایش های فصلی در برنامه اداره معاضدت قرار گرفت .

اولین همایش در تاریخ ۲۶/۱۱/۱۳۹۱ برگزار شد که در آن نزدیک به ۱۸۰ نفر از وکلای محترم عضو دفاتر معاضدت قضایی مجتمع ها حضور داشتند. در این همایش ضمن قدردانی از تلاش­های همکاران و علی الخصوص تقدیر از مسئولانی که در طی سال های متمادی زحمات فراوانی در اداره معاضدت متقبل شدند تجربیات رؤسای سابق اداره معاضدت در حدی که درحوصله جلسه بود، توسط آقایان عسگری راد، کاکاافشار و مستوفی به حضار منتقل شد.

همایش بهار اداره معاضدت در پنج شنبه 23 خردادماه 1392 در سالن مرحوم جلالی نائینی کانون وکلای مرکز برگزار شد که علاوه بر همکاران اداره معاضدت برخی از اعضای هیأت مدیره محترم کانون مرکز هم در آن شرکت کردند.

در این جلسه علاوه بر ارائه گزارش کار و بحث و بررسی پیرامون مسائل مبتلابه همکاران در دفاتر معاضدت، آقای دکتر سیدعلیرضا آوایی رئیس محترم کل دادگستری استان تهران سخنرانی مبسوطی در موضوع وظایف اخلاقی وکلا و قضات ارائه کرد که با استقبال همکاران مواجه شد. همچنین دکتر افتخار جهرمی ریاست محترم کانون وکلای مرکز در این جلسه پیرامون مسائل و مشکلات موجود در روابط وکلا و دادگستری سخنانی بیان داشت.

در این همایش گروهی از وکلای همکار اداره معاضدت که سال ها با اداره همکاری داوطلبانه داشته اند، مورد قدردانی قرار گرفته و بعلاوه به تعدادی از وکلا که سابقه همکاری آنان با اداره معاضدت بیشتر از 10 سال بود لوح تقدیر اهداء شد.

به دلیل تقارن ماه مبارک رمضان با تابستان و همچنین فصل سفرهای تابستانی، گردهمایی تابستان وکلای اداره معاضدت در 18 مهرماه برگزار شد. در این همایش نایب رئیس کمیسیون قضایی مجلس شورای اسلامی پیرامون اخرین وضعیت لایحه جامع وکالت و همچنین طرح مجلس درهمین موضوع و دیدگاه کمیسیون قضایی در این خصوص سخنرانی کرد و در ادامه از برخی همکاران فعال در مجتمع ها قدردانی بعمل امد.

برگزاری این همایش ها با استقبال چشمگیر همکاران مواجه شده و توانسته است نقش مثبتی در برطرف کردن مشکلات موجود و ارائه خدمات مناسب تر به مردم ایفا نماید.

به دلیل تقارن همایش پاییز و زمستان با ایام انتخابات کانون وکلا بدلیل جلوگیری از هرگونه سوء برداشت همایش های فصلی برگزار نشد.

3-ارتباط با رسانه ها

در جهت شناساندن بیشتر کانون وکلا و خدمات رایگان آن به مردم، تلاش قابل توجهی به عمل آمد که حاصل آن علاوه بر حضور برخی از وکلای اداره معاضدت در برنامه های حقوقی صدا و سیما، مصاحبه های مطبوعاتی با روزنامه های پر تیراژ کشور و درج مقالات مرتبط با خدمات معاضدتی کانون وکلا ( در هر مورد هر ماه بطور متوسط یک فقره )بود. در این مقالات و مصاحبه ها تلاش اصلی در ارائه تعریف درست از جایگاه کانون وکلای دادگستری در قلمرو خدمات رسانی حقوقی به مردم و برنامه های اداره معاضدت در جهت توسعه خدمات رایگان کانون و خدمات مجانی و وسیع وکلا به جامعه  در جهت قانونمداری و احترام به حقوق  عمومی و خصوصی بود.

سخن اخر

اداره معاضدت قضایی متولی دفاع از افراد بی بضاعت و مجری یکی از اصول  اساسی و مورد احترام بشر یعنی عدالت است. ارائه خدمات انسان دوستانه وکلا در حوزه معاضدت برای برخورداری افراد ناتوان از حق برخورداری از خدمات حقوقی است .

از سویی در تعالیم دینی ما سبقت گرفتن در امور نیک از فضائل اخلاقی است (فاستبقوا الخیرات)  و بسیاری ازبزرگان دین، اخلاق‌، علم‌، هنر‌، سیاست و ... توصیه به‌چنین خدماتی نموده و آن را وظیفه اجتماعی دانسته‌اند.

علاوه بر این بعد انسانی و حقوقی  از جنبه اجتماعی و صنفی در مواردی که اداره معاضدت وکیلی  به‌متقاضی معرفی می‌کند نحوه عمل وکیل تاثیر شگرفی در نگاه متقاضی به‌نهاد وکالت دارد و در حقیقت وکیل معاضدتی اعتبار و حیثیت وکلای دیگر را هم تحت تاثیر نحوه عمل خود قرارمی‌دهد.

همچنین هنگام ارائه مشاوره رایگان به‌مردم توسط همکاران‌،  انگیزه‌های نوع‌دوستانه وکلاآشکارمی‌شودومردم بخوبی درک می‌کنند که خدماتی که در شرایط عادی باید به‌قیمتی گزاف از ان برخوردار شوند رایگان و با روی گشاده همراه با  دلسوزی به‌انان ارائه می‌شود.

این فعالیت‌ها تبلیغ عملی نهاد وکالت و  بروز و ظهور خصیصه حق‌طلبی و قانونگرایی وکلاست که پاسخ عملی به‌تحرکات نابخردانه گروهی  فرصت‌طلب درتضعیف نهاد وکالت است.

 مسلما انجام دقیق و کامل وظایف معاضدتی وکلا موجب بهبود نگاه جامعه و به‌تبع ان مسئولان حکومت به‌کانون وکلا است که جز با همکاری و همیاری وکلای عزیز دست یافتنی نیست.

به همین دلیل اداره معاضدت با وجودی که برای وکلا صرفا کلفت و زحمت ارزانی میکند اما این ظاهر  باطنی بغایت زیبا و ستودنی دارد و حق است که این بخش مورد توجه وکلا و مدیران قرارداشته باشد.

این جانب بر خود واجب میدانم به ساحت تمام وکلای معاضدتی و به ویژه به همکاران وکیل که اداره معاضدت را برای ارضا نیازهای روحی و معنوی خود انتخاب کردند  اداي احترام نمای  و دست و بازوی تمامي وکلاي ايثارگري که براي ارائه خدمات رايگان به مردم وقت ، انرژي و حتي توان مالي خود را در طبق اخلاص گذاشته اند ببوسم.

امیدوارم که خداوند متعال، پاداش خیر به همکارانم عنایت کند

  تندرست، سلامت و بهروز باشید.

  رئیس اداره معاضدت قضایی کانون وکلای دادگستری مرکز

محمد رضا کامیار- 18 فروردین 1393

.ذکر منبع در استفاده از مطالب و تصاویر الزامی است